Kerkfabriek Sint-Macharius Gent

De Kerk

Aan de samenvloeiing van de Schelde en de Leie stichtte Sint-Amandus nog voor 639 een kerk gewijd aan Sint-Petrus. Kort daarop werden de relieken van de Heilige Bavo naar deze kerk overgebracht. Rond dit graf groeide snel een cultus en voor 700 is er al sprake van een kloostergemeenschap. In het begin van de 8ste eeuw is er dus al sprake van een afzonderlijke abdij, de Sint-Baafsabdij. Rond de abdij groeide een eigen dorp met een eigen autonomie. In 1012 stierf Macharius in deze abdij. De Gentse Sint-Baafskathedraal bezit een reliekschrijn van deze mysterieuze heilige.

Op 29 april 1540 wordt in de Carolijnse Concessie ( het vonnis van Karel V als gevolg van de weigering om een aandeel van een vorstelijke bede te betalen) de site van de Sint-Baafsabdij gekozen om een dwangburcht te bouwen: het Spanjaardenkasteel.

Eind 18de eeuw werd begonnen met de ontmanteling van het Spanjaardenkasteel. Tijdens de eerst helft van de 19de eeuw werd het kasteel verder afgebroken. Door deze ingrepen werd aan het oprichten van een nieuwe parochie gedacht. Het kwartier van het Spanjaardenkasteel werd bij de parochie van Sint-Jacobs gevoegd.

Vanaf 1835 vervulde de refter van de vroeger Sint-Baafsabdij de functie van hulpkapel van de Sint-Jacobsparochie voor de nieuwe wijk die zich ontwikkelde nabij de Dampoort. Op 30 december 1872 werd deze kapel erkend als parochiekerk onder de bescherming van Sint-Macharius.

Nieuwe kerk

De steeds toenemende bedrijvigheid o.a. door de bouw van een nieuw slachthuis en veemarkt met als gevolg een verdere urbanisatie en aangroei van de bevolking in de wijk, liet steeds meer de nood aanvoelen om een volwaardige parochiekerk te bouwen. Zo was de bevolking binnen de parochiegrenzen in 1876 uitgegroeid tot 8000 personen.

Op 13 juni 1880 legde de Gustave De Battice, hulpbisschop van Gent er de eerste steen. Henricus Franciscus Bracq was toen bisschop van Gent. Het ontwerp van de nieuwe kerk werd getekend door ingenieur Arthur Verhaegen-Lammens.

In 1881-1882 waren de werken zover gevorderd dat een aantal objecten uit de voormalige abdij-refter konden overgebracht worden zoals de preekstoel en het beeld van Sint-Macharius en de pestlijders en delen van het orgel (Karel Anneessens, 1885).

Reeds op 30 oktober 1881 werd de kerk voorlopig ingezegend door hulpbisschop De Battice en drie jaar later was de toren voltooid. De eerste pastoor werd Amedée Coemans (1829-1894), die sedert 1867 de hulpkerk als laatste proost van de proosdij van Sint-Macharius bestuurd had.

Op dinsdag 16 september 1890 volgde de consecratie of plechtige wijding van de kerk. Monseigneur Stillemans werd bijgestaan door de kanunniken Verschueren en Bracq, en de eerwaarde heren Theodolus Bracq, Roelands en Coupé. De mis werd plechtig opgedragen door pastoor Coemans. Na het evangelie hield monseigneur Stillemans een homilie over de waardigheid van een kerkgebouw en de hemelse schatten die de gelovigen er kunnen vinden.

Architectuur

Het grondplan toont een driebeukige kerk met een uitspringende dwarsbeuk en een koor met vijfzijdige sluiting. De kerk werd opgetrokken in rode baksteen en hardsteen in neo-gotische stijl.

De uitvoering van het ontwerp van ingenieur Arthur Verhaegen-Lammens gebeurde o.l.v. architect Eugène Nève De drie beuken zijn afgedekt met een houten tongewelf in rigahout, beschilderd met passiesymbolen in de zijbeuken, ook terug te vinden op de neogotische biechtstoelen in de zijbeuken. In het hoogkoor merken we eucharistische symbolen op de zoldering en de twee grote luchters.

De kerk kreeg in 1906 een eerste neogotische beschildering van Remi Goethals, in 1934 werd zij overschilderd door Georges Ysabie . In 1963 verdwenen alle decoratieve elementen onder een laag witte verf. In 1987 werd de buitenkant van de kerk gerestaureerd.

In de loop van 2014 werd de kerk aangepast aan de noden van de moderne tijd. De ganse elektriciteitsinstallatie werd vernieuwd. De sanitaire ruimte werd heringericht en toegankelijk gemaakt voor anders validen. Een kleine keukenruimte werd aan de kerk toegevoegd. Rolstoelgebruikers kunnen de kerk binnenrijden via een schuine helling aan de sacristiedeur. Het altaarpodium werd vernieuwd.

De digitaal gestuurde verlichtingsinstallatie maakt een aangepast verlichtingsplan mogelijk. Concerten of voordrachten kunnen onder betere lichtvoorwaarden plaats vinden.

Geestelijken

Amedée Coemans is de bouwheer van de Machariuskerk, en hij was ook de eerste voorganger in de nieuwe kerk. Na hem zijn nog talrijke geestelijken gekomen, die min of meer lange tijd de parochie Macharius hebben bestuurd als pastoor of de parochie hebben meebediend als onderpastoor.

De lijsten zijn lang, en al de voorgangers hebben zeker hun verdiensten voor de parochie en parochianen gehad.

Dirk ketelaere

machariuskerk

Machariuskerk

waterput

Machariusput

machariusreliek

Machariusreliek

© 2011 Mijn-eigen-website.nl